SEREBRAL PALSI VE YUTMA ARASINDAKİ İLİŞKİ

Bu yazımızda SP’li bireylerde oral-motor fonksiyonların bozukluğuna bağlı ortaya çıkan yutma gibi bozuklukları ele alarak dil ve konuşma terapistinin bireylere nasıl bir terapi yöntemiyle yaklaşmaları gerektiğini inceledik.

SP çocukluk çağında fiziksel engelliliğe neden olan en yaygın nöromotor problemdir. SP dünya geneline bakıldığında yeni doğanda %0,21 iken Türkiye’de bu değer %0,44 olarak belirlenmiştir. Kişide sakarlık, yavaşlık gibi durumlarla karakterize olan motor becerilerde yetersizlik olması durumu yani motor bozukluklara; duyu, biliş, iletişim, konuşma, oral motor fonksiyonları, yeme-içme aktiviteleri ve beslenme sorunları eşlik edebilir. Oral motor yetersizliklerin yeterli bir tanımı olmamasıyla birlikte SP deki tüm alt tanılarda mevcut olduğu yapılan çalışmalarda bulunmuştur. SP’li dört çocuktan üçü çeşitli gıda dokularını yönetmede, ısırma, çiğneme ve yutma için gerekli ağız becerilerindeki sınırlamalar, sıvıları ve katıları boğmada, yemek yemede yavaş olma gibi zorluklara neden olan oral motor engellere sahiptir. SP’li her üç çocuktan ikisinde de orofaringeal disfaji olduğu tahmin edilmiştir. Disfajisi olan çocuklar özellikle SP’li ergenlerin yemek yerken boğulma korkusu yaşamaları bu durumun getirdiği utanç duygularından dolayı aileleriyle ve arkadaşlarıyla yemek zamanlarına katılma gibi sosyal aktivitelerden kendilerini uzak tutarlar. SP’li çocuklar yetersiz beslenme, aspirasyon, zayıf büyüme gibi risklerle karşı karşıyadırlar. Bu nedenle yeme içme güçlüklerinin değerlendirilmesi ve erken müdahalesi çok büyük önem taşımaktadır.

SP’li bireylerde sıklıkla karşılaşılabilecek oral problemler arasında ağız dışına salya akışı, mine defektleri, diş çürükleri yer almaktadır. Bu durum bireylere yemeği çiğneme, yutma aşamalarında sıkıntılar çıkarır.